Je vindt meer over bijbelverhalen vertellen op www.bijbelverhalenvertellen.nl

 

verhalen vertellen in de kerk 300Binnen het christelijke basisonderwijs nemen de bijbelverhalen een belangrijke plaats in. Maar waarom zou je die verhalen vertellen in plaats van voorlezen? Wat als je dingen vergeet te vertellen? En: hoe kun je het voorbereiden voor jezelf minder tijdrovend maken?

Op deze vragen geeft dit artikel op een praktische manier antwoorden.

Waarom eigenlijk bijbelverhalen vertéllen?

In dit artikel ga ik er van uit dat de school / leerkracht het belangrijk vindt dat kinderen de belangrijkste bijbelverhalen aan het eind van de basisschool kennen.

Omdat er steeds minder leerkrachten verhalen vertellen, worden ze in het algemeen voorgelezen. Leerkrachten die goed voorlezen, zijn een genot om naar te luisteren. Tegelijkertijd moet je als leerkracht bij het voorlezen je aandacht verdelen tussen de kinderen en tussen het boek.

Bij het vertellen van een verhaal is dat anders. Er zit geen boek tussen, en je moet bovendien je eigen woorden kiezen. Je hebt als leerkracht veel directer contact met de kinderen. Door het te vertellen laat je iets van jezelf zien, en van wat het verhaal jou zegt.

Godsdienstige verhalen gaan vaak over dingen die ons als mensen allemaal raken. Juist daarbij wil een kind het verhaal via jou zien, en heb je een kans om elkaar te ontmoeten.

Doe ik het wel goed? Klopt het verhaal zo nog wel?

Christelijke leerkrachten hebben vaak veel respect voor bijbelverhalen. Snel komen er dan ook vragen zoals: "Wat als ik iets vergeet te vertellen? Of iets verkeerd vertel? Voeg ik zo niet teveel toe? Het zijn tenslotte bijbelverhalen!"

Bijbelverhalen zijn vertelde verhalen, die pas later opgeschreven zijn

Alle bijbelverhalen zijn verhalen die eerst lang doorverteld zijn. Door grootvaders, rabbi's, geestelijk leiders en oudsten binnen hun gemeenschap. Vertellen hoort dus bij deze verhalen!

Op een gegeven moment zijn ze opgeschreven. Als je een verhaal in de bijbel leest, kun je zien dat dit vrij beknopt gedaan werd. De verhalen zijn ingedikt. Emoties, beschrijvingen van de omgeving, culturele gewoontes en gebruiken; vaak worden ze niet vermeld. Wat was bijvoorbeeld een synagoge? En waarom was het zo'n schande dat Maria opeens zwanger was?

Bij het vertellen van die verhalen doe je dat op zo'n manier dat kinderen van nu er iets van begrijpen. Je zult dus dingen uitleggen, toevoegen en inkleuren. Wat dat betreft kun je een bijbelverhaal vergelijken met een kleurplaat. In de bijbel vind je de zwarte lijnen, en bij vertellen kleur je die voor de kinderen in. Zo ontstaat bij hen een beeld dat blijft hangen.

Je leert niets zonder fouten te maken

Als leerkracht weet ik dat hoe hoger je de lat legt, hoe minder vaak je verhalen zult vertellen. Er is geen enkele vaardigheid die je kunt leren zonder fouten te maken. Leg voor jezelf de lat niet te hoog, en verwacht niet dat je verhalen precies zo verteld als ze geschreven staan. Doe je dat wel, dan ben je eindeloos aan het voorbereiden en kom je weinig aan vertellen toe.

Hoe vertel je een bijbelverhaal?

Volg een cursus / training

Voor sommige leerkrachten is het vertellen van bijbelverhalen iets wat ze gewoon gaan doen. Je zou ze natuurtalenten kunnen noemen. Voor de meeste leerkrachten werkt het niet zo. Zij hebben behoefte aan training, een cursus of coaching in de klas. Daarom geef ik regelmatig workshops (bijbel)verhalen vertellen aan groepen leerkrachten.

Verhalen vertellen is voor de meeste mensen niet iets wat je leert door er een boek over te lezen, maar doordat iemand je hierin traint. Net zoals de meeste leerkrachtvaardigheden zich ontwikkelen door een combinatie van theorie, training en praktijk.

Kies een goede kinderbijbel

Stel, je weet hoe je een verhaal voor kunt bereiden en bent enthousiast om in de klas te gaan vertellen.

Je maakt het jezelf een stuk gemakkelijker door gebruik te maken van een kinderbijbel die je aanspreekt en past bij de leeftijd van de kinderen waar je voor wilt vertellen. Een goede kinderbijbel heeft twee belangrijke voordelen:

  1. In de kinderbijbel is al een selectie gemaakt uit de bijbelverhalen.
  2. De verhalen zijn al bewerkt voor kinderen, en culturele achtergrondinformatie is al in de tekst verweven. De verhalen zijn dus al aangepast aan de kinderen in jouw klas.

Christelijke boekhandels hebben vaak een uitgebreide keus in kinderbijbels. Kies er één die je zelf aanspreekt, en die past bij de leeftijdsgroep waaraan je wilt vertellen.

vriendenvandanielBegin niet met ingewikkelde vertelvormen: hou het simpel

In artikelen en boeken over het werken met bijbelverhalen wordt vaak heel snel gegrepen naar allerlei verschillende manieren van vertellen. Allerlei perspectieven, werken vanuit het verleden of heden, flashbacks etc. etc. Al die manieren van vertellen zijn misschien leuk, maar ze dragen niet wezenlijk bij aan de kracht van het verhaal.

De kracht van het verhaal zit hem grotendeels in het beeldend vertellen! Je kunt in één zin vertellen over de drie vrienden van Daniël die in de hete oven gegooid werden. Maar je kunt ook vertellen over...

  • de stank van de oven die ze roken en die in hun ogen prikkelde
  • de lucht die ze boven de oven zagen trillen van de hitte
  • het geknetter van het hout in de oven
  • de stilte bij alle mensen die eromheen stonden en toekeken
  • de handen van de soldaten die hen zo stevig vastpakten dat het pijn deed

Op die manier krijgt elk kind een beeld bij zo'n scène van het verhaal.

Vertel eerst een verhaal goed beeldend. Als je dan een verhaal een paar keer verteld heb, kun je altijd later nog een keer voor een andere manier van vertellen kiezen.

Vertel, vertel, vertel

Boeiend bijbelverhalen vertellen leer je vooral door het veel te doen. Wees niet bang om fouten te maken en maak het vertellen van een verhaal niet onnodig ingewikkeld. Begin eens met die verhalen die je zelf al het beste kent en die elk jaar terugkomen. Denk bijvoorbeeld aan de verhalen bij Kerst, Pasen en Pinksteren. Of aan 'De verloren zoon'. Je zult al snel merken dat de kinderen er van genieten!

Ebook Juffen en Meesters Onvergetelijke Verhalenvertellers

Gratis inspirerend ebook (13p.)

  • over onvergetelijke juffen en meesters
  • over onvergetelijke vertelde verhalen
  • en met een verhaal dat ook jij kunt vertellen in jouw klas

Voornaam

E-mailadres

  • plus gratis een half jaar lang eens per maand een artikel over vertellen in het onderwijs
  • plus gratis eens per kwartaal mijn nieuwsbrief rondom vertellen in het onderwijs
Ga naar boven